Αγγειακή Ηλικία

Αγγειακή Ηλικία

Συνέντευξη με την Παναγιώτα Πιέτρη, Καρδιολόγο, Διευθύντρια Μονάδας Υπέρτασης Athens Heart Center, Ιατρικό Κέντρο Αθηνών

Τι ορίζουμε ως αγγειακή ηλικία;

Ως αγγειακή ηλικία ορίζεται η ηλικία των αγγείων μας και, συγκεκριμένα, των αρτηριών μας. Με την πρόοδο της ηλικίας, επέρχονται αλλαγές στη δομή και τη λειτουργία των αρτηριών. Η αορτή και τα μεγάλα αγγεία χάνουν σταδιακά την ελαστικότητά τους,  υφίστανται σκλήρυνση του τοιχώματός τους, με αποτέλεσμα να επηρεάζεται η κυκλοφορία του αίματος προς τα ζωτικά  όργανα και να επέρχονται δυσμενείς αλλαγές στα μικρά αγγεία (μικροκυκλοφορία), που αρδεύουν τους ιστούς αυτών των οργάνων. Το τελικό αποτέλεσμα είναι διαταραχές στην εγκεφαλική λειτουργία (μικροισχαιμικά έμφρακτα, άνοια κ.λπ.), στη νεφρική λειτουργία (ενδείξεις νεφρικής δυσλειτουργίας με σταδιακή αύξηση της κρεατινίνης στο αίμα και απώλεια λευκωματίνης στα ούρα) και την καρδιακή λειτουργία (υπερτροφία καρδιάς και αυξημένος κίνδυνος για στεφανιαία νόσο).

H αγγειακή ηλικία ταυτίζεται με τη χρονολογική μας ηλικία;

Η αγγειακή ηλικία μπορεί να συμπίπτει με τη χρονολογική μας ηλικία, κάτι που είναι αναμενόμενο, αλλά μπορεί να είναι και διαφορετική από εκείνη. Έτσι, μπορεί να είναι μικρότερη από τη χρονολογική μας ηλικία, κάτι που επιθυμούμε, γιατί αυτό προσδιορίζει καλή καρδιαγγειακή υγεία, μπορεί, όμως, να είναι και μεγαλύτερη από τη χρονολογική μας ηλικία, κάτι που απευχόμαστε, γιατί αυτό υποδηλώνει επιτάχυνση της αγγειακής γήρανσης, με βλαπτικές συνέπειες για το καρδιαγγειακό μας σύστημα.

Μελέτες έχουν δείξει ότι η αυξημένη αορτική σκληρία (δηλ. η μεγάλη αγγειακή ηλικία) συσχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο για καρδιαγγειακή και ολική θνητότητα.

Η αρτηριακή υπέρταση είναι, ίσως, ο κυριότερος παράγοντας σκλήρυνσης της αορτής και αγγειακής γήρανσης. Άλλες καταστάσεις, που έχουν συσχετιστεί με επιταχυνόμενη αγγειακή γήρανση, και άρα μεγαλύτερη αγγειακή ηλικία, είναι:

  • Το κάπνισμα
  • Ο σακχαρώδης διαβήτης
  • Η αυξημένη χοληστερόλη
  • Τα χρόνια φλεγμονώδη νοσήματα (π.χ. αυτοάνοσα)

Μπορώ να γνωρίζω ποια είναι η αγγειακή μου ηλικία;

Τα τελευταία χρόνια έχει υπάρξει μεγάλη εξέλιξη στο πεδίο της αναίμακτης εκτίμησης της αορτικής σκληρίας, και μέσω αυτής, στον προσδιορισμό της αγγειακής ηλικίας.

Ουσιαστικά, αυτό που γίνεται είναι, μέσω αισθητήρων πίεσης, που τοποθετούμε στις θέσεις ψηλάφησης των αρτηριών, της καρωτίδας και της μηριαίας αρτηρίας, να προσδιορίζουμε, μέσω ειδικού λογισμικού, την ταχύτητα του σφυγμικού κύματος, δηλ. του κύματος πίεσης, που παράγεται με κάθε καρδιακή ώση. Όσο πιο σκληρή η αορτή, τόσο πιο μεγάλη η ταχύτητα σφυγμικού κύματος.

Με βάση δε, ειδικές εξισώσεις, που υπολογίζουν τί ταχύτητα σφυγμικού κύματος πρέπει να έχει κάποιος, ανάλογα με την ηλικία και τις τιμές της αρτηριακής του πίεσης, υπολογίζεται η αγγειακή ηλικία.

Ενδιαφέρον παρουσιάζει το εύρημα της αγγειακής ηλικίας στους κατοίκους της Ικαρίας, που ως γνωστό αποτελεί μια από τις 5 περιοχές του πλανήτη με τα μεγαλύτερα ποσοστά μακροζωίας.  Μετρώντας την αορτική σκληρία σε ένα δείγμα του πληθυσμού, διαφόρων ηλικιών, δείξαμε ότι μετά τα 50 έτη, οι κάτοικοι παρουσίαζαν σταθερά μικρότερη αορτική σκληρία συγκριτικά με τον γενικό πληθυσμό, ένα στοιχείο που δείχνει καθυστέρηση της γήρανσης του καρδιαγγειακού τους συστήματος και που θα μπορούσε, σε κάποιο βαθμό, να εξηγήσει την μακροζωία τους (Pietri P, et al. J Am Coll Cardiol 2015;66:1842-1843)

Μπορώ να μειώσω την αγγειακή μου ηλικία, βελτιώνοντας, έτσι, την καρδιαγγειακή μου υγεία;

Παράγοντες, που έχουν συσχετιστεί με μικρότερη αγγειακή ηλικία:

  • Άσκηση
  • Μείωση της αρτηριακής πίεσης
  • Ρύθμιση σακχάρου, χοληστερόλης
  • Αποφυγή καπνίσματος
  • Φάρμακα (όταν υπάρχουν παθήσεις, που αυξάνουν την αορτική σκληρία)